कथा ः— “जुत्ता र राज्यः गोली बाँच्यो, मान्छे थलियो”

 कथा ः— “जुत्ता र राज्यः गोली बाँच्यो, मान्छे थलियो”



– “जुत्ता” → प्रतीक, प्रचार, भाइरल छवि

– “राज्य” → जिम्मेवारी, शक्ति, बहिरोपन

– “गोली बाँच्यो” → हिंसाको निरन्तरता

– “मान्छे थलियो” → वास्तविक पीडितको अवस्था

“युद्धले नबचाएको मान्छेलाई शान्तिले पनि बचाएन ।” प्रकाशलाई यो वाक्य कसैले सुनाएको थिएन । यो वाक्य उसको खुट्टामा अड्किएको थियो—गोलीभन्दा गह्रौँ भएर । अस्पतालको बेड चिसो थियो, रसियाको हिउँ सम्झाउने खालको । उसले आँखा बन्द गर्दा युक्रेनको जंगल आउँथ्यो, आँखा खोल्दा सरकारी अस्पतालको सेतो छत । फरक यत्ति थियो—त्यहाँ बन्दुक बाहिरबाट ताकिएको थियो, यहाँ बेवास्ता भित्रबाट ।


“रसियामा म भाडाको सिपाही थिएँ,” उसले आमालाई हेरेर भन्यो, “यहाँ त आफ्नै देशमा पनि भाडाकै जस्तो भएछु ।”


आमा नन्दा केही बोलिनन् । उनी बोल्न चाहन्थिन्, तर अस्पतालको गल्लीले उनको आवाज थिच्थ्यो । हातमा रसिद थियो—एक होइन, धेरै । तल झर्नुपथ्र्यो, फेरि माथि उक्लिनुपथ्र्यो । खुट्टा दुख्थ्यो, तर गुनासो गर्न मिल्दैनथ्यो ।

किनकि यहाँ गुनासो उपचारको सूचीमा पर्दैन ।


“छोरा,” उनले बिस्तारै भनिन्, “रसियामा फोन नआउँदा डर लाग्थ्यो । यहाँ त फोन उठे पनि केही हुँदैन रहेछ ।”


प्रकाश हाँस्यो । त्यो हाँसो हाँसो थिएन ।

१८ महिना युद्धमैदानमा बिताएको मान्छेले यस्तो हाँसो सिक्छ—गोली छुट्दा जस्तो, तर आवाज ननिस्कने ।


उसलाई सम्झना आयो, साथीहरू । नामहरू । अनुहारहरू ।

जो उतै मरे, किनकि उनीहरू गलत देशमा, गलत समयमा, सही बन्दुक बोकेर उभिएका थिए ।


“आमा,” उसले सोध्यो, “त्यहाँ म बाँचेँ किनकि म भाग्यमानी थिएँ कि यहाँ म बाँचिरहेको छु किनकि म अभागी ?”


नन्दा चुप लागिन् सरकारजस्तै । त्यो मौनता नै उत्तर थियो ।


–––


– गोली लागेको दिनको क्षण (के, कसरी, कसको आदेशमा)

– जेन्जी आन्दोलनमा उभिएको दृश्य (नारा, भिड, नेतृत्व)

– जुत्ता “सुपरहिट” भएको पहिलो क्षण (समाचार, पोस्टर, भाषण)

त्यो दिन सम्झिँदा,

प्रकाशलाई कुनै नारा याद आउँदैन । कुनै नेता, कुनै पोस्टर, कुनै भाषण—केही होइन । उसलाई याद आउँछ , आफ्नो मूर्ख आशा ।


“देश परिवर्तन भएन,” उसले बिहान डेराको ढोका बन्द गर्दा आफैँसँग भनेको थियो, “अब नगरे कहिले गर्ने ?”


उसलाई जेन–जी आन्दोलनको नीति थाहा थिएन । नेतृत्व को हो, लक्ष्य के हो—त्यो पनि थाहा थिएन तर उसलाई यति थाहा थियो—घर बस्दा केही हुँदैन ।


११ बजे माइतीघर पुग्दा उसले आफैँलाई देख्यो— आफ्नै जस्तो अनुहारहरू । थाकेका, आक्रोशित, तर अझै आशा बोकेका ।


“हामी धेरै रहेछौं,” कसैले चिच्यायो । प्रकाशलाई जोस चढ्यो । भीडले मान्छेलाई बुद्धिमान बनाउँदैन, भीडले मान्छेलाई निडर मूर्ख बनाउँछ —यो उसले पछि मात्रै बुझ्यो ।


नारा लाग्यो । माइतीघर हल्लियो । बानेश्वरतिर पाइला बढ्यो ।


त्यसअघि नै— पानीको फोहोर, अश्रुग्यास ।


“भाग !” कसैले करायो तर प्रकाश भागेन । ऊ भाग्न रसियामा सिकेको थियो, तर यहाँ ऊ उभिन चाहन्थ्यो ।


नयाँबानेश्वरबाट बिजुलीबजारतिर मोडिँदा अर्को समूह भेटियो । सबै उत्तेजित । सबैको आँखा रातो—ग्यासले होइन, रिसले ।


“फेरि बानेश्वर !” कुनैले भन्यो ।


प्रकाश पनि मोडियो । कसैले उसलाई अगाडि धकेलेन । उसले आफैँ धकेल्यो । बानेश्वर चोक । फेरि अश्रुग्यास  सडक धुवाँले ढाकिएको, नारा, चिच्याहट, मोबाइलको क्यामेरा ।


संसद् भवन ।

रेलिङ तानिँदै ।

भित्ता फोडिँदै ।


“हामी नारा लगाउँदै गइरहेका थियौँ,” प्रकाशले भन्छ , “हामीसँग ढुंगा थिएन । हामीसँग बन्दुक त झन् थिएन ।”


त्यत्तिकैमा— ड्याङ्ङ । ड्याङ्ङ । ड्याङ्ङ । ड्याङ्ङ ।


कुनै चेतावनी थिएन । कुनै घोषणा थिएन । कुनै “हट” आदेश थिएन ।


मात्र ड्याङ्ङ । ड्याङ्ङ । ड्याङ्ङ । ड्याङ्ङ ।


उसको खुट्टाले भुइँ छोड्यो । शरीर सडकमा ठोक्कियो । उसले उठ्न खोज्यो । सक्दैन ।


“खुट्टा चल्दैन,” उसले साथीलाई भन्यो, तर आवाज आफैँलाई पनि सुनिएन ।


पूरै होस थियो तर एउटा खुट्टा— जसले युद्धमैदानमा उसलाई बचाएको थियो— अब शान्त राजधानीको सडकमा मरेको थियो ।



रगत बग्दा प्रकाश चिच्याएन । चिच्याउने काम उसले युद्धमैदानमा धेरैपटक गरिसकेको थियो । यहाँ उसले केवल हे¥यो— आफ्नै खुट्टाबाट निस्किरहेको रगत, जुत्ता भिजाउँदै, सडकमा पोखिँदै, खुट्टा रबरजस्तै भएको थियो । न दुखाइ, न महसुस । युद्धमा गोली लाग्दा यस्तो हुँदैनथ्यो । त्यहाँ डर हुन्थ्यो ।

यहाँ शून्य थियो ।


“जुत्ता खोल,” कसैले करायो ।


देब्रे खुट्टाको जुत्ता खोलेर सडकमै फ्याँकियो । हेलमेट पनि । त्यो हेलमेट— जसले उसलाई प्रदर्शनकारी बनाएको थियो— त्यसै सडकमै घोप्टिएर लड्यो ।


एउटा जुत्ता अझै अर्को खुट्टामा थियो । अधुरो । प्रकाशजस्तै ।


एम्बुलेन्स कराइरहेको थियो । त्यो कराइ जीवन बचाउनको लागि थियो कि घाइते गन्नको लागि— प्रकाश छुट्याउन सक्ने अवस्थामा थिएन ।


उसलाई एम्बुलेन्समा हाले । कसैले नाम सोधेन । कसैले सपना सोधेन । केस मात्र बनाइयो । ट्रमा सेन्टर ।

“तत्काल अपरेसन चाहिन्छ ।”


१० घण्टा ।

१२ घण्टा ।

कसैलाई थाहा थिएन— गोलीले मासु मात्र होइन, हड्डी पनि छियाछिया बनाइसकेको थियो । युद्धले उसलाई मारेन । अब शान्तिले प्रयास गरिरहेको थियो ।


२४ घण्टापछि , भदौ २४ गते साँझ, ऊ ब्युँझियो ।


आइसियू ।

सेतो बत्ती ।

मेसिनको आवाज ।


“सबै जल्यो... ध्वस्त भयो...” कसैको फुसफुसाहट । डाक्टरहरू आपसमा बोलिरहेका थिए । अरू बिरामी थिए ।

प्रकाशले आफैंलाई सोध्यो— “म कहाँ छु ?” “म कसको लडाइँमा घाइते भएँ ?”


उसले थाहा पायो— सिंहदरबार जलेको छ । प्रधानमन्त्री कार्यालयसम्म आगो पुगेको छ । त्यो सुनेपछि उसलाई पीडा गोलीको भन्दा धेरै भयो ।


“मैले कहिले सोचेको थिएँ देशको धरोहर जलाउँछु भनेर ?” उसले आफैंसँग सोध्यो ।


उत्तर आएन ।

सरकारजस्तै ।


त्यसपछि उसले संख्या सुने ।

गोलीबाट मरेका ।

गोलीबाट घाइते ।


उही गोली ।

उही राज्य ।

उही सडक ।


प्रकाश डाँको छोडेर रोयो आइसियूको बेडमै ।


त्यो आँसु आन्दोलनको लागि थिएन । त्यो आँसु देशको लागि पनि थिएन । त्यो आँसु आफ्नै भ्रमको अन्त्यको लागि थियो ।


–––



“हामीले उठाएको मूल विषय नै गिजोलियो,” उसले शान्त स्वरमा भन्छ । त्यो स्वर शान्त छ, तर त्यो शान्ति हारबाट आएको हो ।


जेन–जी आन्दोलनलाई सरकारले “जनआन्दोलन” भनिसकेको छ ।

कागजमा ।

फाइलमा ।

घोषणामा ।


तर बेड नम्बर ४५१ मा सुतिरहेको प्रकाशलाई त्यो शब्दले छुँदैन ।


“जेन–जीकै सरकार छ,” उसले कटु हाँसो हाँस्दै भन्छ , “तर जेन–जीकै माग हरायो ।”


ठूला दलहरू युवालाई पालो दिन चाहँदैनन् । चुनाव बिग्रिन्छ भनेर डर देखाइन्छ । अनि जेन–जी सरकार आफैंले जेन–जीकै आवाजलाई असुविधा ठान्छ ।


यो विश्वासघात कुनै भाषणमा भएको थिएन । यो मौनमा भएको थियो ।


“अब आउने सरकारले यस्तो नगरोस्,” प्रकाश भन्छ तर त्यो वाक्य प्रार्थना जस्तो लाग्दैन, चेतावनी पनि लाग्दैन— त्यो ८८अन्तिम आशाजस्तो लाग्छ ।


ऊ भन्छ— 

देशमा आर्थिक क्रान्ति होस् ।

युवा विदेश नभागून् ।

शिक्षा र स्वास्थ्य यहीँ पाइयोस् ।

स्थिर सरकार होस् ।


यी नाराहरू हुन् तर यी नाराहरू उसले अब सडकमा उभिएर भनेको छैन । ऊ यी कुरा ओछ्यानबाट भन्छ ।


राष्ट्रिय ट्रमा सेन्टर ।

चौथो तला ।

वेड नम्बर ४५१ ।


ओछ्यानमाथि चन्द्र–सूर्य अंकित नेपालको झण्डा झुन्डिएको छ । त्यो झण्डा हेर्दा कसैलाई गर्व लाग्न सक्छ । प्रकाशलाई लाग्दैन । ओछ्यानको छेउमा दुईटा बैसाखी ठडिएका छन् । 

भविष्य जस्तै—

टेक्नैपर्ने,

तर आफ्नै होइन ।


सानो बेन्चमा ६० वर्षीया आमा नन्दा बसेकी छन् । उनी कुरिरहेकी छैनन् । उनी गन्न बसेकी छन् —

छोराको सास,

छोराको पीडा,

छोराको चिच्याहट ।


प्रकाश निद्रामा बर्बराउँछ “ऐया... ऐया...”


गोली अब छैन तर पीडा अझै सक्रिय छ ।


आमा छट्पटाउँछिन् । छोरालाई थम्थम्याउँछिन् । राज्यले थम्थम्याएको जस्तो नक्कल गरेर ।


नयाँबानेश्वर । २३ भदौ ।


गोली ।

देब्रे खुट्टा ।

घुँडाभन्दा माथि—हड्डी उड्यो ।

मासु छियाछिया ।


चार महिना भयो । प्रकाश अझै अस्पतालमै छ । २९ वर्षको उमेरमा ऊ बारम्बार एउटै प्रश्न सोच्छ—

“मेरो खुट्टा पुरानै अवस्थामा फर्किएला ?”


डाक्टरको उत्तर स्पष्ट छ । 

चार–पाँच वर्ष ।

लामो उपचार ।

अनिश्चित परिणाम ।


तर बाहिर—

त्यही दिनको जुत्ता

रगतले लतपतिएको

प्रतीक बनिसकेको छ ।


जेन–जी आन्दोलनको ।

राज्यको बर्बरताको ।


जुत्ता हिँडिसक्यो ।

पोस्टरमा ।

समाचारमा ।

भाषणमा ।


जुत्ता सुपरहिट भयो ।


जुत्ता लगाउने मान्छे भने

अझै चौथो तलामा

“ऐया... ऐया...” गर्दै

दिन काटिरहेको छ ।


–––

प्रकाश कहिलेकाहीँ निद्रामा बर्बराउँछ । गोलीको आवाज निस्कँदैन, तर पीडाको प्रतिध्वनि निस्कन्छ—

“ऐया...।” दुखाइ केही कम हुँदा ऊ शय्याबाटै बाहिर हेर्छ । झ्याल बाहिरको आकाश शान्त देखिन्छ ।

शान्ति भने उसको शरीरमा छैन । 

मोबाइल हातमा लिन्छ । अपडेट स्क्रोल गर्छ । समाचार, पोस्ट, बहस—सबै पढ्छ ।


“गोली खायौँ,” ऊ आफैँसँग भन्छ, “यो त्याग खेर जानु हुँदैन ।”


ऊ अझै विश्वास गर्न खोजिरहेको छ—

देशले स्थायित्व पाओस् ।

युवा बेचिन नपरोस् ।

रोजगार, शिक्षा, स्वास्थ्य सहज बनोस् ।

मुख्य त—देशको भलो होस् ।


यी शब्दहरू ऊ नारा जस्तो बोल्दैन । ऊ आफूलाई ढाडस८८ दिन बोल्छ ।


यता प्रकाश अस्पतालको बेडमा छ ।

उता—

उसको जुत्ता सडकबाट उठेर आन्दोलनको प्रतीक बन्छ ।


“मेरो जुत्ता भाइरल भयो भन्ने मलाई केही दिनपछि मात्रै थाहा भयो,” ऊ भन्छ ।


झन् विडम्बना—

त्यो जुत्ता

पहिला “कसैको” थियो ।

पछि “सबैको” बन्यो ।


एक महिनापछि मात्रै

मिडियाले भन्यो—

यो प्रकाशको जुत्ता हो ।


प्रकाशले पहिल्यै चिनेको थियो ।

सामाजिक सञ्जालमा देख्नेबित्तिकै ।


किनकि उसलाई याद छ—

संसद् भवनबाहिर

गोली लागेर ढलेको क्षण ।

एम्बुलेन्स चढाउन सजिलो होस् भनेर

साथीहरूले जुत्ता खोलेको क्षण ।


जेठमा नेपालगन्ज ।

३५ सय रुपैयाँ ।

काम खोज्दै हिंड्ने जुत्ता ।


त्यो जुत्ता हिँडिरह्यो ।

प्रकाश भने थलियो ।



चारपटक अपरेसन भइसकेको छ ।

अझै बाँकी छ ।

खुट्टा सीधा बनाउने ।

हिँड्न सक्ने बनाउने ।


चार महिनादेखि

ऊ बैसाखीको भरमा छ ।


जेन–जी आन्दोलनपछि

ट्रमा सेन्टरमा

दुई सयभन्दा बढी घाइते आए ।


अरू निको भए ।

कतिपय फलोअपमा आउँछन् ।

आफ्नो जीवनतिर फर्किए ।


प्रकाश फर्किन सकेको छैन ।


ऊ राजनीति हेर्छ ।

उथलपुथल ।

सम्झौता ।

मौन ।


उसलाई अझै सडकमा उत्रिन मन लाग्छ ।

सरकारलाई घच्घच्याउन मन लाग्छ ।


तर उसको शरीरले सोध्छ—

“पहिले हिँड्न त सिक ।”


यो नै क्रूर सत्य हो ।

प्रतीक बनेको जुत्ता हिँड्छ ।

गोली खाएको मान्छे कुर्छ ।


–––


टाँकाहरू बिस्तारै निको हुँदैछन् ।

मासु जोडिँदैछ ।

छाला बस्दैछ ।


तर खुट्टा—

गोली लागेको खुट्टा—

अझै छोटो छ ।


डाक्टरहरू भन्छन्,

“थेरापीपछि टेक्न मिल्छ ।”

“अझ केही अपरेसनपछि पुरानै अवस्थामा पुग्न सक्छ ।”


यी वाक्यहरू आश्वासन होइनन् ।

यी समय किन्नका लागि प्रयोग हुने चिकित्सा भाषा हुन् ।


प्रकाश सुन्छ । टाउको हल्लाउँछ तर ऊ बुझ्छ— हिँड्न सिक्नु र पहिलेजस्तै हुनु उस्तै कुरा होइनन् ।


एक महिना बित्यो ।


घाइते साथीहरू आए ।

अपरेसन सकेर फर्किएका साथीहरू आए ।

चिनेजानेका, नचिनेजानेका आए ।


तर सरकार आएन ।

जेन–जी नेतृत्व आएन ।


“कोही भेट्न आएन,” प्रकाश भन्छ, “म एक्लै छु जस्तो लागिरह्यो ।”


आन्दोलनको लागि गोली खाने मान्छे एक्लै पर्नु दुर्घटना होइन । यो राजनीतिक बानी हो ।


जुत्ता आइकन बनेपछि मात्रै

नामहरू आउन थाले ।


गृहमन्त्री ओमप्रकाश अर्याल आए ।

जेन–जी अगुवा सुदन गुरुङ आए ।

केही युवाहरू आए ।


त्यसअघि—

शून्य ।


प्रधानमन्त्री सुशीला कार्की नियुक्त भएलगत्तै

ट्रमा सेन्टर गइन् ।

निजामती अस्पताल गइन् ।


तर बेड नम्बर ४५१—

छुट्यो ।


गृहमन्त्री र स्वास्थ्यमन्त्री मन्त्री भएपछि अरू घाइते भेट्न आए ।


तर प्रकाश—

फेरि छुट्यो ।


विडम्बना के हो भने—

गृहमन्त्री अर्याल घाइते परिचयपत्र दिन पटक–पटक आए ।


कागज आयो ।

शरीरको हालत उही रह्यो ।


२० दिनअघि प्रकाश बैसाखी टेकेर प्रधानमन्त्री कार्यालय गयो । आफ्नो खुट्टाले होइन— आफ्नो घाउको प्रमाण लिएर ।


ठूला दलका नेताहरू अस्पताल आएनन् ।

फोन गरेनन् ।

सोधेनन् ।


किनकि

अब जुत्ता काम लागिसकेको थियो ।

मान्छे बाँकी थियो ।


प्रकाशले बुझिसकेको छ—

जेन–जी आन्दोलनका केही अगुवाहरू

अब बाहिरी राजनीतिमा व्यस्त छन् ।

पद, पहुँच, समीकरण—

यिनै शब्दमा अल्झिएका छन् ।


“यो आन्दोलन जेका लागि भयो,” प्रकाश भन्छ, “त्यो लक्ष्य पूरा हुनुपर्छ ।”


उसको स्वर कराउँदैन तर यो स्वर नरम पनि छैन ।


“अहिले र भोलि बन्ने सरकारले घाइते र सहिद परिवारलाई बेवास्ता गर्न मिल्दैन ।” किनकि गोली खाएर बनेको म्यान्डेट भाषणले होइन, जवाफदेहिताले बुझ्नुपर्छ । “पदको लालचले आन्दोलनको मर्म कमजोर नपारियोस्,” ऊ भन्छ ।


यो आग्रह होइन । यो रेकर्ड हो ।


हामीले जे चितायौँ, त्यसैका लागि सडकमा उत्रियौँ । त्यसैका लागि गोली खायौँ । अब इतिहासले कुन जुत्ता हिँडायो र कुन मान्छे थलायो— त्यो छुट्याएर लेख्नुपर्छ ।


–––


यो कथा यहीँ सकिँदैन ।

यो कथा त्यहाँ सुरु हुन्छ

जहाँ

जुत्ता प्रतीक बनेपछि

मान्छे बिर्सिइन्छ ।


प्रकाशले जुत्ता फिर्ता माग्दा

कुनै क्रान्तिकारी भाषण गरेन ।

कुनै नारा लगाएन ।

उसले केवल एउटा साधारण वाक्य भन्यो—


“त्यो जुत्ता मलाई फिर्ता चाहियो ।”


त्यो वाक्य कमजोर लाग्न सक्छ ।

तर त्यो वाक्य

यस देशमाथिको

सबैभन्दा कडा अभियोग हो ।


२३ भदौ ।

सेतो जुत्ता ।

एउटा ट्रमा सेन्टरमा खोलियो ।

एउटा नयाँबानेश्वरको सडकमा छोडियो ।


त्यही सडक,

जहाँ ढुंगा होइन—

गोली बोल्यो ।


त्यही जुत्ता

कसैले उठायो ।

कसैले बचायो ।

कसैले फैलायो ।


जुत्ता संसारभरि पुग्यो ।

फोटो बन्यो ।

प्रतीक बन्यो ।

कथा बन्यो ।


तर जुत्ता लगाउने मान्छे

कुनै देश पुगेन ।

ऊ चौथो तलामै थुनियो ।


प्रकाश भन्छ—

“कसैले लगेको भए फिर्ता गरिदिनुहोला ।”


उसले “संग्रहालय” भनेन ।

उसले “इतिहास” भनेन ।

उसले केवल भन्यो—

“समालेर राख्ने मन छ ।”


किनकि त्यो जुत्ता

प्रतीक हुनु अघि

उसको शरीरको अङ्ग थियो ।


त्यो दिन

आकाश चिच्याएको थिएन ।

तर धर्ती काँपेको थियो ।


गोलीले खुट्टा उडाउँदा

धर्तीमाताको छातीमा पनि

एउटा घाउ परेको थियो ।


सडक रगतले भिज्दा

ढल मात्र होइन—

इतिहास बगिरहेको थियो ।


नदीहरू मौन थिए ।

पहाडहरू टुलुटुलु हेर्दै थिए ।

वनहरूलाई थाहा थियो—

युद्ध बाहिर होइन,

अब शहरभित्र सरेको छ ।


र माथि—

क्षि !!!

सत्ता ।


सत्ता अन्धो थिएन ।

सत्ता बहिरो थियो ।


नारा सुन्न चाहेन ।

पीडा सुन्न चाहेन ।

हड्डी फुटेको आवाज पनि

उसको कानसम्म पुगेन ।


उसले जुत्ता देख्यो ।

मान्छे देखेन ।


उसले प्रतीक अपनायो ।

घाइते छोड्यो ।


यही हो

यो देशको नाजुक स्थिति—

जहाँ धर्ती आहत छ ,

संरचना चिरा परेका छन् ,

तर शासकहरू

आफ्नै कुर्सीको आवाजमा मग्न छन् ।


धर्तीमाता

अब कराउँदिन ।

किनकि उसलाई थाहा छ—

यहाँ चित्कार सुन्ने कान छैन ।


तर उसले सम्झन्छ—

कुन दिन

कुन सडक

कुन जुत्ता

र

कुन मान्छे ।


प्रकाशलाई जुत्ता चाहिएको छ ।

प्रतीक तोड्नका लागि होइन ।

प्रतीकलाई फिर्ता जीवनसँग जोड्न ।


किनकि

यदि जुत्ता मात्रै बाँचिरह्यो

र

मान्छे हरायो भने—

यो देश

अब देश रहँदैन ।


यो केवल

पोस्टर र भाषणको

मशानघाट बन्छ ।


–––


वास्तबमा

हा

वास्तबमै

यो कथा

जुत्ता फिर्ता पाएर सकिँदैन ।

यो कथा

जब राज्यले

गोलीको हिसाब दिन्छ,

त्यतिबेला मात्रै सकिन्छ ।


त्यो दिनसम्म—

यो कथा बन्द हुँदैन ।

किनकि 

यो कथा जुत्ताको होइन—जुत्ता किन मान्छेभन्दा ठूलो बनाइयो भन्ने कथाको हो ।


२०८२ माघ ३

बिजु सुवेदी विजय


Comments

Popular posts from this blog

गजलमा प्रयोग हुने बहरहरुको बिस्तृत जानकारी

कथाः माटोको स्मृति आकाशको सपना

विज्ञान कथाः अनन्त यात्रा