Posts

Showing posts from September, 2022

चारवटा कृति

  कवि तथा गायक राजेशमान के.सी. ले लेख्नु भएका विभिन्न विधाका चारवटा कृतिहरू भाद्र ६ गते एक विशेष समारोहका विच सार्वजनिकरण गरिएको खबर छ । समारोहका प्रमुख अतिथि एवं नेपाल प्रज्ञा–प्रतिष्ठानका सदस्य–सचिव डा० जगत प्रसाद उपाध्यायले विमोचन गर्नु भएको उक्त कृतिहरूमा “दृष्टिकोण” नामक लेख–निबन्ध सङ्ग्रह, “उत्प्रेरणा” नामक विभिन्न राष्ट्रिय–अन्तर्राष्ट्रिय वैज्ञानिक व्यक्तित्वहरूको जीवनी र योगदान सम्बन्धी लेख–रचनाहरूको सङ्ग्रह एवं “सृष्टि” र “जिन्दगीको यात्रा” नामक दुईवटा कविता सङ्ग्रह रहेका छन् । उक्त कृतिहरूको विमोचनपछि आफ्नो मन्तव्य व्यक्त गर्नु हुँदै प्रमुख अतिथि डा० उपाध्यायले कृतिकार राजेशमान के.सी.ले लेख्नु भएका विभिन्न चारवटा कृतिहरू अत्यन्त जीवनोपयोगी एवं समय सान्दर्भिक रहेको र त्यसमा पनि उहाँ गद्य लेखनतर्फ बढी सफल देखिनु भएको हुँदा यसै अनुरुप आफ्नो लेखन कार्यलाई निरन्तरता दिन उपयुक्त हुने सुझावदिनु भयो ।उहाँ विज्ञान प्रविधि कार्यक्रमका सञ्चालक, उद्घाेषक भइ अवकास प्राप्त हुनुहुन्छ ।

दशैंको आशीर्वाद

  दशैंको आशीर्वाद Biju Subedi "Bijay" दशैंको आशीर्वाद पश्चिमी संस्कृतिभन्दा हाम्रो संस्कृति धेरै उत्कृष्ट छ । यसको उत्कृष्ट नमूनाका रूपमा हामीले दशैंमा दिने टीकाको आशीर्वाद पनि एक हो । यो आशीर्वाद निम्न प्रकारको छ । आयु द्रोणसुते, श्रीयं दशरथे शत्रुक्षयं राघवे, ऐर्श्वर्यं नहुषे गतिश्च पवने, मानं च दुर्योधने सौर्यं सान्तनवे, वलं हलधरे सत्यंच कुन्तीसुते, विज्ञानं विदुरे भवन्तु भवतां,  कीर्तिश्च नारायणे ।।   आयु द्रोणसुते द्रोणाचार्यको छोराको जस्तो आयु  (द्रोणचार्यको छोरा अश्वत्थामा जो अष्ट चिरञ्जिवी मध्ये  अश्वत्थामा, वली, व्यास, हनुमान, विभीषण, कृपाचार्य, परशुराम र मार्कण्डेय मध्ये एक हुन् । उनको जस्तो कहिल्यै मर्नुनपर्ने चिरञ्जिवी शरीर होस् भन्ने यसको अर्थ लाग्दछ ।) श्रीयं दशरथे दशरथ राजाको जस्तो सम्पत्ति  (ऋषिहरूले कवुलमा पारेर अथाह सम्पत्ति माग गर्दा होस् वा ठूलो यज्ञ गर्दा सम्पत्तिको आवश्यकता पर्दा होस् वा इत्यादि अन्य कुनै बखत अथाह सम्पत्ति...

कथा विज्ञान ः सुपर ग्यालेक्सीतर्फको यात्रा

 कथा विज्ञान कथा ः सुपर ग्यालेक्सीतर्फको यात्रा बिजु सुवेदी विजय महान वैज्ञानीक राकेश आज धेरै वर्षपछि यान उडाउँदै थिए तर यति पोख्तताका साथ कि त्यो भरखरैको नयाँ यानजस्तो । यान सुपर गतिमै भएर के भोे र त्यो त एकदमै उत्सुकतापुर्ण, एकदमै आल्हादित, एकदमै मजाको यात्राको अनुभव उनीहरूले गरिरहेका थिए । त्यस्तो यात्रा गरिरहेका चारजना मध्ये विजु विजयले यानका चालक राकेशसँग सोधीहाले कि “कसरी यति धेरै समयपछि यति सहजतासँग यो यान चलाउन सम्भव भयो ?” कत्ति पनि वेर नगरिकन राकेशले भने कि “पहिले यो यानलाई चलाउन अगाडि यान नउडाइकनै यसका पार्टपुर्जाहरू सबै स्टार्ट गरी घुमायौँ । जब यसरी धेरैबेर घुमाएँ सबै पार्टपुर्जाहरू फ्रेस भए । पहिलेकै नयाँ अवस्थामै आए । जस्तो हामी धेरै समय घरमा बसिसकेपछि वार्मअपविना बाहिर हिँड्यौँ भने हामीमा सुस्तीपना अनि थकावतपना आउँछ । यो यानमा पनि यही नियम लागू हुन्छ । इञ्जिनहरू जाम हुँदैन । यसरी आज यो यान धेरै वर्षपछि पनि नयाँ यानसरि उडानको महक अनि चहकमा छ । यो हामी पुरै व्रह्माण्डीय प्राकृतिक छटामा यसरी शून्यदेखि अनन्तसम्मको जत्तिकै लाग्ने यायावरी यात्राको सयर गर्नुको जति मजा अरू क...