( A gate-way to interact with Biju Subedi "BIJAY" )

नयाँवर्ष २०१४को शुभ–कामना सन् २०१३को अन्त्यसँगै आजदेखि सन् २०१४को सुरुवात भएको छ । हुनत यो पश्चिमा सम्बत हो तैपनि यो बेला हिउँद पनि पर्ने भएकोले विदेशी पर्यटकहरुको धुइरो नै भित्रिने मौसम पनि हो त्यसैले गर्दा पनि हाम्रो देश नेपालमा ती पर्यटकहरु सबैले यो नयाँवर्ष नेपालमै मनाउँछन् । त्यस्तै स्वदेशी २५% जनता बैदेशीक रोजगारी मै निर्भर हुनु पर्ने भएकाले पनि ती नेपालीहरु मार्फत पनि यो नयाँ वर्षको संस्कृतिको रौनक भित्रिएको हो । त्यस्तै यस नयाँवर्षलाई अन्तर्राष्ट्रिय नयाँवर्षका रुपमा पनि लिइने गरेकाले यो नयाँवर्षको विशेष महत्व छ । यसपाली माठमाडौंको पर्यटकीय क्षेत्र ठमेलमा रातभरी न्यू इएर पूर्व सन्ध्या मनाए भने त्यस्तै पोखरा , चितवन जस्ता नेपालका पर्यटकीय स्थलहरुमा पनि आन्तरिक तथा वाह्य पर्यटकहरुले खचाखचरुपमा नयाँवर्ष  पूर्व सन्ध्या भव्यरुपले मनाए । “नयाँवर्षको आगमनले नयाँ–नयाँ राम्रा कुराहरु ल्याउन् , सबैको घरदैलोमा रौनकता छाउन्” यही कामनाका साथ सम्पूर्ण पाठकहरु शुभचिन्तकरु सबैलाई नयाँवर्ष २०१४को हार्दिक मङ्गलमय शुभ–कामना । २०१४ जनवरी १ २०७० पौष १७ बिजु सुवेदी “विजय” कुलेश्वर, काठमाडौं bi...

दिल सहानीद्वारा रचित यो राष्ट्रियताले ओतप्रोत गीत यही गीतको भावनाका कार्यक्रमका साथ काठमाडौंबाट माओवादी जनयुद्धको उद्घोष भएको थियो २०५२ फागुण १ गते , काँगथ्रेस र एमालेलाई हर्खे र बिर्खे भनेर । अहिले करीब करीब काँग्रेस र एमालेकै सत्ता आउने प्रायः निश्चित भएको समएमा भारतले एकतर्फ रुपमा महाकाली किनारमा २०७० पुष महीनादेखि टटबन्ध बनाउन सुरु गरेको छ । यसबाट पछि के कति डुबानको महाकालीबाीले सामना गर्नुपर्ने हो सरकार लुतेकुकुरजसतै मौन छ अन्तर्राष्ट्रिय मामिला भनी । त्यसैले यो माहाकाली र नेपालप्रति ओतप्रोत गीत त्यत्तिक्कै समय सान्दर्भिक भएर पोष्ट गरेको छु । ======बिजु सुवेदी “विजय”===== महाकालीको यदि माया छ भने मेची बोल्नुपर्छ, सेती बोल्नुपर्छ सगरमाथा सारासारा बोल्नैपर्छ देशभक्त जो हो मिल्नुपर्छ देशघाती को हो चिन्नुपर्छ पोलहरु उसका एकएक गरी खोल्नुपर्छ महाकालीको यदि माया छ भने कोशी बोल्नुपर्छ, गण्डकी बोल्नुपर्छ कर्णाली सारासारा बोल्नुपर्छ अधिकार गुमेको खोस्नुपर्छ बाटो सङ्घर्षको रोज्नुपर्छ विस्तारवादका जरा सारा फाल्नुपर्छ महाकालीको यदि माया छ भने हर्के बोल्नुपर्छ, बिर्खे बोल्नुपर्छ चारज...

लघुकथा :– ऊ बिजु सुवेदी “विजय” एउटा राजा थियो  , रजा बन्न मन नपर्ने । ऊ सधैं भेष बदलेर जनता बनेर हरेक ठाउँ सर्वेक्षण गथ्र्यो र आफ्नो बाबुको आदेश पालनअनुसार तथा देशका चलिआएको कानूनअनुसार राजा भइरहेको थियो । उसले जहाँ सर्वेक्षण गर्दा पनि जनताहरु केही बोल्दैनथे । भनिराख्नु पर्दैन मात्र भन्थे । “आँ गर्दा अलङ्कार बुझिहाल्छ नि” भन्थे । तर एकदिन उसले आफ्नो उत्कट अभिलाषा पूरा गर्न उक्त देशका एकजना व्यक्तिलाई धेरै धेरै कर गरेर सोध्यो । उसले भन्यो “ हाम्रो देशको राजा धेरै राम्रो छ । तर यो कुरा नफैलाउनुस् राजाले थाहा पायो भने उसले आत्महत्या गर्नेछ । किनकी उसलाई राजा भनेको मन पर्दैन । उसलाई जनता नै भन्नुपर्छ रे । बास्तवमा  हामीजस्तै भएकोले राजा धेरै राम्रो छ ।” त्यसको भोलिपल्ट राजाको आत्महत्याको खबर फैलियो । साँच्चिकै राजाले आफूलाई राजा भनेको सहन गर्न नसकेर आत्महत्या गरेको थियो । त्यसपछि कत्ति साशकहरु आए , कत्ति ऊभन्दा पहिलेका साशकहरु पनि भए ती सबैले साशन चलाएको जनताले कहिल्यै रुचाएनन् ,  यिनीहरुका कारणले जनतालाई सधैं दुःख । यहाँ कथाकारले उसलाई भन्नु मन नपर्ने शब्द नभनी ऊ भनी सम्मा...

कविता :– अभिषेक कवि बिजु सुवेदी “विजय” फगत लेखौं भन्ने मनमा बिचार पलायो आशाको त्यान्द्रो केलाउँदै  लेख्दै गएँ देश बचाउन जुझारु जीवन जिउन पर्ने नै रहेछ लेख्नलाई दिमागमा गिदी छताछुल्ल पार्छु भन्ने सबलाई , सबक सिकाउन जरुरी पनि छ लेखेरै देश रमझममा छैन कान्तिमय वातावरणमा सपूत ती हुन् , जसले देश र जनता बुझ्छन् रामले अथवा कामीले सबैले देशका लागि डट्नुपर्छ आशाका त्यान्द्रा किन मत्थर पार्ने ? देशलाई भूइँचालोमा लान खोज्ने फटाहा पशुहरुलाई मानव बनाउनु परेको छ देश भूइँचालोमा जान लागेको छ देशलाई भत्किनुबाट बचाउनु छ देश दुखेको छ देश रोइरहनुभएको छ देश रुनुको कारण कसै कसै कसैलाई मतलब छैन देशको रीति कम्मरे खुकुरीले रेट्ने ए गधा हो छिटै बलीको बोको बन्न तयार होऊ देशका लागि तिमीहरुको रक्त स्नान जरुरी छ देश ब्युँझाउन जरुरी छ तिमीहरुको सिञ्चनले म चाहीँ गएँ अब अभिषेक गर्न म चाहीँ गएँ अब अभिषेक गर्न २०७० पौष ८ बिजु सुवेदी “विजय” कुलेश्वर, काठमाडौं bijusubedi@gmail.com

सन्तोषकुमार बुढा मगर लेख :– थवाङको सन्देश थवाङमा शून्य मत भएको सन्दर्भमा पक्ष र विपक्षमा धेरै चर्चा–परिचर्चा भए । कतिपय अचम्मित छन्, किन गर्छन् थवाङ्गीहरु बहिष्कार, कसरी सम्भव भयो ? शून्य मत ! अहिलेको बाहुनवादी समाज र प्रतिस्पर्धात्मक दुनियाँमा शून्य मत कसरी सम्भव भयो ? जिज्ञासा प्रकट गर्छन् । अर्काथरी मान्छेहरु जबर्जस्त थुनछेक  अपहरण गरेर भोट हाल्न नदिएको मुखिया (राजा) प्रथा कायम रहेको जस्ता आरोप पनि छ । लाखौं सेना सशस्त्र परिचालनका बीचमा पनि यो कसरी सम्भव भयो ? अर्को जिज्ञासा छ जुनसुकै कोणबाट हल्ला र आरोपहरु लगाइएको भए पनि थवाङमा शून्य मत कसरी भयो ? तर सत्य यही हो । विरोधीहरुले गरेका हल्ला निरर्थक थिए भन्ने कुरा उसैदिन ५ बजे नै पर्दाफास भयो । यसका साक्षी थवाङ केन्द्रमा खटेका कर्मचारीहरु र सुरक्षाकर्मीहरु छन् । के कुरा साँचो हो भने थवाङका जनता खास–खास निर्णय गर्ने बेला एकमतमा निर्णय गर्ने गर्छन् । यो थवाङको संस्कार हो । यहाँ सहमती र सहकार्यको संस्कार छ । ब्यापक छलफल र निष्कर्षपछि कार्यान्वयनमा एकरुपता थवाङको परम्परा र संस्कार नै हो । यसलाई मुखियाली (राजा)प्रथा भन्नु पनि गलत हुन्...

 चाल पाएका छौ मण्डेला ? वासुदेव अधिकारी मण्डेला ! उज्यालो देख्छु तिमीलाई आकाश देख्छु तिमीलाई तिम्रा अघि स्वार्थका तारा आउनै सक्दैनन् गनगनका सितार बज्नै सक्दैनन् तथापि लुसुक्क आयो काल र रुझेको बिरालो झैँ टाउको निहुराएर बस्यो प्रिटोरिया अस्पतालको सिसियुबाट देख्यौ तिमीले ? छोयौ तिमीले ? यातनाको बुइ चढेर निर¤्कुशताको क्रूरतामा सवार भएर हिजो हिजो पनि काल आउँथ्यो तिमीसँग कुस्ती खेल्थ्यो र हारेर जान्थ्यो आज नहार्ने मुडमा छ ऊ कुस्ती नखेल्ने सुरमा छ ऊ ( हामी पनि छौँ नि तिम्रो साथमा) तैपनि उसले तिमीतिर क्रूरताको हात बढाइरहेको छ छुन छुन खोजिरहेको छ तिमीलाई दर्द रोपिरहेछ यातना बमले भष्म बनाइरहेछ यावत् चेतनालाई आफ्नै आँगनमा माफिया नाच ! तिम्रो देहमा कालको विद्रुप झम्टाइ ! दुबै भोग्नु छ मैले तथापि मेरो मन छ तिमीतिर मेरो आँखा छ असत्ति कालतिर प्रिय महामानव ! छुच्चो कालले कति देख्खल हात बढाएको तिमीतिर ? कति सुधो(?) स्पर्श बौछार गरेको तिमीतिर ? मण्डेला ! यति धेरै उज्यालोमा बाँडिएका तिमी यति धेरै मायामा उनिएका तिमी यति धेरै सद्भावमा छरिएका तिमी कति बा...

आज स्वरसम्राट नारायणगोपालको २३ औं पूण्यस्मृति दिवस यो कविता कुसुम :- नारायणगोपालको २३औं पूण्यस्मृति दिवसको सम्झनामा सम्झना गीत कुसुम नारायणदाइको सम्झनामा श्रद्धाको स्थायि कुसुम नारायणदाइको सम्झनामा लौ सुन म भन्छु मेरो राम कहानी कस्तुरी हे बास आउँछ भन्छन् म त लाली गुराँस भएछु मेरो प्यारो ओखलढुङ्गा आमा तिमीलाई मान्छेको माया यहाँ खोलाको पानीजस्तो मलाई माफ गरिदेऊ मेरा लोभी नजर मैले पूण्य मन पराएँ या पाप मलाई छोडी मेरो छायाँ कतै भागेछ मलाई नसोध कहाँ दुख्छ घाउ मेरा सबै रात आज मेरो आँखालाई राख्ने फूलवारी छैन मेरो वेहोसी आज मेरो गीत सबै तिमीलाई मेरो जोवन लैजाऊ , सक्दिन पर्खिबसेँ आउँला भनी पिउँदापिउँदै फोखिएर घामको झुल्को प्रियसीका यादले सागर भरी सन्तोषको भारी सारादिन अरुलाई बाँडी सावनको झरी बनी तिमी आउन शिखर भनेको धेरै टाढा सिरीमा सिरी  नि कान्छा बतासै चल्यो तिमी देऊ या नदेऊ तिम्रो माया तिमीलाई म के भनुँ तिमीले भनेका सारा देव छोएर म किरिया खान सक्छु तिम्रो जस्तो मुटु मेरो पनि यसैगरी विताइदिन्छु दुईदिनको जिन्दगी यति धेरै मायादिई यति चोखो यति मीठो दिउँला तिमीलाई यो दिलको झिलैमा कमल फुल्यो ह...

बाउआमा भेटेनी मार्नेछु भन्ने कसमै खाएर नबगाऊ रगत विदेशी सिमा रेखामा गएर पैसा र तक्मा पेन्सनको धाकमा इज्जतै गुमाउँछन् कुन स्वाभिमानी देशको मान्छे यसरी विक्दछन् त्यो विश्वयुद्ध गोर्खाली जठ्ठा असँख्य गुमाई संसारमा घाम नअस्ताउने विदेशलाई बनाए नमरी बाँचे फर्केर आउँला भनेर नजाऊ भाडामा सिपाहीँ जन्माउने देश नेपाललाई नबनाऊ ।। छातीमा फूल फुल्न नपाउँदै डढेलो लगाउँछन् देशका खम्बा बलिष्ठ युवा यसरी धपाउँछन् गाउँबेशी सबै शून्य छ यहाँ सबैको घर खाली चाहार्दैछन् आज विश्वको कुना कुनामा नेपाली संसारका न्यायीक जनताको टाउको छप्काउन नजाऊ किनबेचमा चल्ने अचेतन जन्तु गोर्खाली नबनाऊ ।। देशको हालत सहीसक्नु छैन फर्केर हेरिदेऊ अर्काले दिएको दासताको बिल्ला कलङ्क सम्झिदेऊ बर्मा,रोम , इराक , जर्मनीसम्म गोर्खाली पुर्याई लाखौंलाख यहाँ नेपाली छोरी विधुवा बनाई पैसामा साट्ने नेपाली जीवन सारै नै सस्तो छ मरेर पाइने परम्वीरचक्र हेर न कस्तो छ मरेर पाइने परम्वीरचक्र कतिमा सस्तो छ ।। --------खुशीराम पाख्रिन---------(पुरस्कार प्राप्त कृति)

काठमाडौंको राष्ट्रिय सभागृहमा हिजो बिहीवार २०७० मंसीर १३ गतेदेखि मंसीर २२ गतेसम्म एकहप्तासम्मका लागि “राष्ट्रिय पुस्तकमेला २०७०” सुरु भइसकेको छ । नेपाल राष्ट्रिय पुस्तक विक्रेता तथा प्रकाशक संघले पहिलोपटक आयोजना गरेको उक्त प्रदर्शनी शिक्षा–मन्त्री माधव पौडेलले उदघाटन गरेका थिए ।  नेपाल राष्ट्रिय पुस्तक विक्रेता तथा प्रबाशक संघले यसअघि अन्तर्राष्ट्रिय प्रकाशकहरुलाई समेत निम्त्याउँदै “बृहद् पुस्तक प्रदर्शनी” गर्दै आएको थियो । नेपालमा प्रकाशित पुस्तकहरुको औद्योगिक रुपमा विकास गराउन र अन्तर्राष्ट्रिय स्तरसम्म पहुँच बढाउन यो प्रदर्शनी गरिएको संघका महासचिव लिखत प्रसाद पाण्डेले उद्घाटनको कार्यक्रमका बेला बताएका थिए । “हाम्रो उद्देश्य मुलुकमै प्रकाशनमा आत्मनिर्भर बनाउनु हो ।” उनले भनेका थिए । अन्तर्राष्ट्रिय पहुँचमा पुर्याउनु पनि अर्को लक्ष्य छ ।” उनले अरु थपे । प्रदर्शनीमा  संघ आवद्ध ३३ नेपाली प्रकाशनगृहहरुको सहभागिता छ । तिनमा साझाप्रकाशन , एकता पब्लिकेशन , हिमाल किताब , फाइन प्रिन्ट , पब्लिकेशन्स् नेपालय , रत्नपुस्तक भण्डार , साङ्ग्रिला बुक्स , तलेजु प्रकाशनआदि प्रकाशकहरु लगायत...

मतगणना भइरहेको छ । मतको परिणाम काँग्रेस र एमालेको पोल्टामा आइरहेको छ । यसको अर्थ हुन्छ जनताले प्रचण्ड , ज्ञानेन्द्रको तानाशाही र लुटेरा सत्तालाई परास्त गरिदिएका छन् । काँग्रेस र एमालेको सत्ता जनताले धेरै हेरिसकेका थिए । उनीहरुले नेपालका टनकपुर , महाकाली बेचेको जनतालाई राम्ररी थाहा थियो । नदीनाला उनीहरुले भारतलाई बेचेका कारणले हाम्रो देशले विश्वको दोस्रो जलस्रोतको धनी देश भएर पनि लोडसेडिङ्गको मारमा बस्नु परेको छ । हाम्रो देशमा यसपाली उठ्ने  सबै ठग दलहरुलाई भोटदिन मननलागे पनि निर्वाचनमा भाग लिन्न भन्नेहरुलाई खत्तम पारुँला झैं सेना परिचालन भएकोले गर्दा थर्कमान जनताहरुलाई  आतंककारी बैद्य पार्टी भन्लान् भनेर अथवा उनीहरुलाई जेलमा कोच्लान् भनेर बिद्रोह गर्न नसकेकोले गर्दा सोझा सीधा जनताहरुले भोट खसाल्न गए । एउटा कुरा ख्याल गरिदिनुस् यदि  राजा ,काँग्रेस र एमालेले चाहेका भए हाम्रो देश अहिलेसम्ममा लोडसेडिङ्गबाट मुक्त भएर बिजुली भारत र चीनलाई बेच्न पुग्थ्यो । तर ठीकै छ  निर्वाचन परिणामको पूर्व सन्ध्यामा नेपाली जनतालाई धन्यवाद दिनै पर्छ । धन्यवाद नेपाली जनता , यहाँहरुले प्रचण्...

जनतालाई ठगी खाने सामन्तलाई चोट लुटेराहरुलाई किन दिने भोट ? गरीब जनता कमाइ नपाइ मर्दैछन् भोक प्यासी दुःखीहरु हार गुहार गर्दैछन् रोगै नलाइ औषधीका बिलहरु थुपारी साँसद र मन्त्रीहरु जुकासरी मोटाउँदैछन् नदेखा भ्रष्टाचारी लुटेका ती नोट महलमा बस्नेलाई किन दिने भोट ? रातो पासपोर्ट बेचेर तस्करलाई पोस्दैछन् राजश्वलाई छलेर पजेरोमा चढ्दैछन् रातारात करोडौं करोड काला धन थुपारी जनता ठग्न फेरि पनि भोट मागन आउँदैछन् उखेलेर फालौं अब यो बिषालु बोट पजेरोमा गुड्नेलनई किन दिने भोट ? जनताको रगतले धर्ती सारा भिजाउने महाकाली सुम्पेर भारतलाई रिझाउने बिदेशीले सीमा मिच्दा चूपचाप बसेर विस्तारबादको साथ सधैं घुँडा टेकी बसेर ३ करोड जनतालाई पार्यो ठूलो चोट हत्याराहरुलाई किन दिने भोट ? जनतालाई लालसलाम सामन्तलाई चोट लुटेराहरुलाई किन दिने भोट ? .....जीवन शर्मा .......

बिदेशी निर्देशनको चुनाव बहिष्कार गरौं । राष्ट्रिय स्वाधीनताको रक्षा गरौं । राष्ट्रिय सहमती कायम गरौं । बिधिको शासन र सहमतिय सरकार निर्माण गरौं । राष्ट्रिय सँयुक्त सरकारको गठन गरौं । सर्वपक्षीय गोलमेच सम्मेलनको आयोजना गरौं  । मुलुकलाई भयानक मुठभेद र द्वन्द्वको भुमरीमा धकेल्ने सँबिधानसभाको बहिष्कार गरौं । गणतन्त्रात्मक सँबिधान निर्माणका लागि सहमती हुन बाँकी रहेका मूलभूत सिद्धान्तहरुमा सहमती कायम गरौं । ३३ दलीय मोर्चाका तर्फबाट बिजु सुवेदी “विजय” को पनि आव्हान जनसमुदायहरुलाई ।

लघुकथा :–  उल्लु , हाँस र हँसिनी बिजु सुवेदी “विजय” एकजोडी  हाँस र हँसिनीको रमणीय जोडी सधैं तलाउमा सयर गरेर आनन्दित भइरहन्थे । सधैं त्यही ठाउँमा दिन बिताइरहनुपर्ने भएकोले उनीहरुलाई त्यो तलाउ नियास्रो लाग्न थाल्यो । एक दिन उनीहले घुम्न जाने बिचार गरे । उड्दै–उड्दै  उनीहरुले घुम्दै–घुम्दै दृष्यहरु नजरपान गर्दै मनोरञ्जन लिँदै गए । अन्त्यमा थकित भएपछि साँझपख उनीहरुले आरागर्न तलाउ खोजे तर कहीँ पनि तलाउ नभेटेपछि उनीहरुले एउटा बृक्षमा आराम गरे । उनीहरु उक्त बृक्षको माथिल्लो हाँगामा सुत्न खोजे । सधैं तलाउमा सुतिरहने तर यहाँ हाँगामा सुत्नु पर्दा उनीहरुलाई सकस परेको थियो । अझ त्यसमाथि एउटा उल्लु कराएको करायै गरी त्यही रुखमा बसिरहेको थियो । त्यसपछि उनीहरुले “ यो उल्लु कराएकोले गर्दा हामीले थकाइ मारी सुत्न पाएनौं , रातभरी कराएर अलिकति पनि थकान मेट्न दिएन । यो उल्लु भनेको अपसकुन भनेको त्यसै हो र उल्टो तालको सँग जीवन विताउनु पर्यो भने सारो पो हुन्छ त” भनेर रातभरी उनीहरुले उल्लुको कुरा काटिरहे । हुँदा–हुँदा कुरा गर्दा–गर्दैं उल्लु कराएको करायै तथा हाँस र हँसिनी बू...

लघुकथा :– तलब हराउँदा बिजु सुवेदी “विजय” ऊ सधैं सार्वजनिक बसमा चढेर अफिस जान्थ्यो । अनि काम सकेपछि बसबाट घर फर्कन्थ्यो । बसमा धेरै भीड हुन्थ्यो । पाकेटमारले खल्ती रित्याउँला भनेर आफूसँग भएको पैसा भित्रको खल्तीमा राख्ने गथ्र्यो । बसभाडा बापतको रु.पन्ध्र बस चढ्नु अगाडि नै हातमा उसले मुठ्ठीमा च्यापेर राखेको हुन्थ्यो ता कि पैसा निकाल्दा पकेटमारले चट् नपारोस् भनेर । त्यसैले ऊ आफूलाई निकै चलाख सम्झन्थ्यो । एकदिन उसले अफिसबाट रु. दश हजार तलब लिएर आएको थियो । घरजानलाई उ बस चढ्यो । बसमा एउटा मात्र सिट उसैको लागि नै खालि गरिदिए जस्तो उसलाई लाग्यो र ऊ त्यही सिटमा आरामसँग बस्यो । त्यहीबेला एकजना अधबैंसे बूढी आइमाइ सकिनसकि लामो सुस्केरा हाल्दै “हरे राम , हरे राम ” भन्दै बसमाथि उक्लिन् । बूढी हजूरआमा हेर्दाखेरी सारै मायालाग्दी थिइन् । कसैले उक्त बूढी हजूरआमालाई सिट छोडिदेलान् कि भनेर उसले चारैतिर हेर्यो तर कसैमा पनि दया नपलाएको देखेर उसले “हजूरआमा यहाँ बस्नुस्” भनेर आफ्नो सिट छोडिदियो । ऊ आफू भने बसको माथिको डण्डीको पाइप समातेर यात्रा गर्यो । आफ्नो घरनिरको स्टपमा बस रोकेपछि आफ...