( A gate-way to interact with Biju Subedi "BIJAY" )

गजल छन्द :– असारे (झ्याउरे) 3+2, 3+2 , 3+3=16 गजलकार :– बिजु सुवेदी “विजय” गरिब हुनु नपर्ने दिन पनि त आओस् । मुहार हाँस्ने प्रभाती लाली पनि त छाओस् ।। कति उसले दुःखका मात्रै झमेला सहने कहर सब सरर हावा बनी त  भागोस् । सफल हुन माग्या उसका सबै कुराहरु उसमा बर्सी राम्रो आशिक बनी त लागोस् । कति उसका मात्रै दुश्मन ढोंगी समाजमा त्यस्तालाई नै ठोक्न बन्दूक पनि त दागोस् । उसको  कर्म दुःखी भएर जिउने होइन हर्षको सीमा उसको पनि नाघी त जाओस् । २०७० भाद्र १४ शुक्रवार बिजु सुवेदी “विजय” कुलेश्वर, काठमामण्डौं bijusubedi@gmail.com

कविता :– हाइकु कविता छन्द :– हाइकु छन्द  ५ , ७ ,५ कवि :– बिजु सुवेदी “विजय” कुखुरा मात्र , चरे भाइरसमा , मर्दा रहेछन् पानी चैं पर्यो , बत्ती निभिरहेछ , घटेन निभ्न नेताको शान , तगडाको भाषण , आयात रैछ तँ तँ र म म , संविधान बिगार्ने , नौटङ्की चाल भान्छामा कैद , डाडु पन्यू आफ्नै हो , चाबी बिदेश मंसीर पाँच , नौटङ्की झैंझगडा , सारिने पक्का सुनि रहेछु , समाचार अहिले , कान तिखारी रमजानमा , नमाज पो पढ्दै , एक महीना पुलिस द्वारा , फोटोृ पत्रकारनी , बलात्कृत भो टण्टलापुर , पानी चैं छैन , अरबी झील नेपाली हाम्रा , साठी लाख बिदेशाँ , स्वदेशी युवा बूढा र बच्चा , पक्का छन् स्वदेशी , देशै बनेन गाईको जात्रा , साँढे भो बिचरो , नारी प्रधान पुरानो पुर्ने , नयाँलाई लाउने , बाहुने जनै भ्रष्ट आचार , खानु सम्मन खाऊ , नभए जाऊ पार्टीका लागि , मरी मेटेर पनि , केही भएन जन्माष्टमीमा , हरे कृष्ण गरेर , नाच्छौं हामी त हरि बंशेले , वर्खदिन नपुगी , बिहे गरेछ धरावासीले , वर्खदिन नपुगी , बिहे गरेछ पहिलो स्वास्नी , सम्झेर यी दुबै नै , गोही बनेछन् तीजको लै लै , एक महीने दर , मोटी भइछे सालोले पनि , जेठान पो बनेर , नाकै...

लघुकथा :– युनिक हमाल बिजु सुवेदी “विजय” मेरो एकजना अति नै मिल्ने सुरेश हमाल नाम गरेको साथी थियो । हामी स्कूल पढ्दादेखिका साथी थियौं । हामी दुइको रोल नंबर पनि स्कूलमा सधैं एक अङ्कले मात्रै फरक हुन्थ्यो त्यसैले पढ्नमा पनि हामी बीच निक्कै प्रतिस्पर्धा हुन्थ्यो । समयको अन्तराल सँगसँगै उसले क्याम्पस पढ्ने समयमा लभ गरेर बिहे गर्यो ।  केही समयपछि उसले एउटा छोरो पनि जन्मायो । उ यत्ति खुशी भएको थियो कि त्योभन्दा अगाडि ऊ त्यत्ति खुशि भएको मैले कहिल्यै देखेको थिइन । हुन त उसको लभ सफल भएको बेलामा पनि ऊ  अपार खुशि भएको थियो तर छोरो जन्मिँदा ऊ त्योभन्दा पनि बढी खुशि थियो लाग्थ्यो उसले संसार जितेको थियो ।  एकदिन उसले अचानक मसँग जिद्दी गर्न थाल्यो कि उसको छोराको नाम उसको अति मिल्ने साथी भएको नाताले मैले नै राख्नुपर्छ रे तर उसकी श्रीमतीले भने “हामीहरु दुबै बुढाबुढीले नै राख्दा बेस हुन्छ ।” भनेकी थिई । अनि मैले आफ्नो घाँटीसम्म ल्याइसकेको उसको छोराको नाम नओकली कुनै  युनिक नाम राख्न सल्लाह दिएको थिएँ । बिचार हाम्रो भिन्न भएकोले दशवर्षे जनयुद्धको सुरुवातदेखि हामी छुट्टिएका थिय...

गन्धर्व गीतलाई संरक्षण गरौं स्वर, शब्द, सङ्गीत :– मगर गाइने गाम्ले दाजु गाम्ले भाइ के दुःख पायौ नि सुखको लागि गर्दछु काम , झन् दुःख पायौ नि , हजूर झन् दुःख पायौ नि हिउँदै भरी परदेशै लाग्यौं ढाकर बनेर साहूले लिन्छन् हिसाबै गरी घरमा बसेर , हजूर हिसाबै गरेर दुई चार हरुको डढेको पाखो खनेर जोतेर ढुङ्गामा रगत गाडीमा मासु कमाइ गरेर , हजूर पसिना पुछेर दुई चार मुरी भित्र्यायौं वाली प्राण छ त्यसैमा त्यसैमा नुन , त्यसैमा लुगा , साहू छ त्यसैमा , हजूर साहू छ त्यसैमा धनीले खान्छन् मसिना चामल तीनपल्ट फलेर गरीबले खान्छन् कोदाको गेरा जाँतोमा दलेर , हजूर आँसु नै झारेर धनीले लाउँछन् बर्षादी कोट सितारा टल्कने गरीबलाई छैन बोराको भोटो मनमनै कल्पने , हजूर मनमनै कल्पने सामन्तका कुकुरहरु दूधरोटी खाँदैन गरीबका छोराछोरी केही पनि पाउँदैन , हजूर केही पनि पाउ्रँदैन नोट :– वास्तवमा पढेर होइन परेर निरन्तर साहित्य उमार्ने यी हुन् मगर गाइने । यस्ता गन्धर्व गीतले देशको स्थिति बोलेको हुन्छ । गरीब जनताको मर्म बोलेको हुन्छ । वास्तबमा गरीबका लागि बोलिदिने पनि यिनी जस्तै मगर गाइने नै हुन् भन्नने पनि यो गन्धर्व गीतले अझ स्पष...

लघुकथा :– नास्तिक धर्म बिजु सुवेदी “विजय” एकजना मानिसको बिचार परिवर्तन भयो  र ऊ नास्तिक भयो । उसलाई आफू नास्तिक हुनुभन्दा अगाडि धेरै धर्म गरेकोमा पछुतो लाग्यो । त्यसैले उसले अहिलेसम्ममा धेरै पटक मन्दिर घुमिसकेको धर्मलाई कसरी निमिट्यात्र पार्ने भनेर उल्टोबाट मन्दिर घुम्न थाल्यो । उतातिर भगवान भने आफूले वरदान दिने मानिस कोही फेला नपरेकोमा बहुलाइरहेको थियो र प्रश्न गरिरहेको थियो कि “किन मानिसहरु एकाग्र भएर मेरो भक्ति गर्दैनन् ?” धर्म गर्ने मानिसहरु मन्दिर सुल्टोबाट त घुम्थे तर कोही कता ध्यान पु¥याउँथे भने कोही कता ध्यान पु¥याउँथे , जो पनि धुम्थे जता पायो त्यता ध्यान दिन्थे । यसकारण देवता  पनि आफूलाई मान्ने मानिसहरु नपाएर आजित भइसकेका थिए । किनकि पहिलेको जमानामा देवतालाई वरदान दिँदै फुर्सद हुँदैनथ्यो भने अहिलेको आधुनिक जमानामा देवताको ध्यान वरदान दिन एकदम भोको भइरहेको थियो । एकाएक भगवानको मन , एकाग्र भई उल्टो घुम्ने नास्तिकदेखि पग्लियो । अनि ऊदेखि भगवान् प्रशन्न हुनुभयो र भन्नुभयो “ भन भक्त तिम्रो नास्तिक धर्मदेखि म सन्तुष्ट भएँ । तिमीलाई के वरदान चाहियो ? ”...

गन्धर्व गीतलाई संरक्षण गरौं शब्द संकलन तथा स्वर :– झलकमान गन्धर्व हे बरै, हे बरै दसी धारा पु नरोए आमा बाँची पठाउँला तस्बीरै खिचेर कस्तु लेख्युनी भावीले कर्मुलीला थैमा लौ हजूर हे बरै बाबाली सोध्लान् नि खोइ छोरा भन्लान् रण जित्दैछन् भन्दिए आमाली सोध्लिन् नि खोइ छोरा भन्लिन् रज है खुल्यो भन्दिए दाजैली सोध्लान् नि खोइ भाइ भन्लान् अंशै बढ्यो भन्दिए भाउजूली सोध्लिन् नि खोइ देवर भन्लिन् खसी काट भन्दिए भाइली सोध्लान् नि खोइ दाजू भन्लान् घेरामा परे भन्दिए दिदीली सोध्लिन् नि खोइ भाइ भन्लिन् माइती घटे भन्दिए बहिनीली सोध्लिन् नि खोइ दाजै भन्लिन् चोली घट्यो भन्दिए छोराली सोध्लान् नि खोइ बाबा भन्लान् टोपी झिक भन्दिए छोरीली सोध्लिन् नि खोइ बाबा भन्लिन् सुन चुराको दान दिए त्रीयाली सोध्लिन् नि खोइ स्वामी भन्लिन् बाटो फुक्यो भन्दिए साथीली सोध्लान् नि खोइ लाहुरे भन्लान् माया मार भन्दिए बटौलीको बजारैमा चार पैसाको लाहा छैन शिराको स्वामी स्वर्गे हुँदा घर बस्नेलाई थाहा छैन शिशै काट्यो गोलीले रणमा परी मरिछन् लाहुरे बाबा रुन्छन् लौ  बर्खदिन आमा जुबै भरी लौ हजूर हाम्रो घरमा रेडियो आउनभन्दा पहिलेनै गन्धर्व...

कविता :– गुरुवर बिजु सुवेदी “विजय” गुरुवर म  कुम्हालेको मन्थन गरिएको माटो जसले जे बनाए पनि बनिरहेछु सबैको उपयोगी बत्रका लागि बनाइदेऊ मलाई राम्रो भाँडो गुरुवर म फ्याँकिएको  बेकारी ढुङ्गा कुदिँदेऊ मलाई ज्यान दिन सबैलाई राम्रो बनाउन बनाइदेऊ मलाई देउता गुरुवर म अञ्जान छु मलाई बोल्न आउँदैन सारेगम  तातातिती सबै सिकाइदेऊ सुरिलो मिठासले देशलाई स्वर दिन बनाइदेऊ मलाई देशको वक्ता गुरुवर म अशिक्षित छु लेख्न  मलाई आउँदैन कखरा देखि पिएचडी सिकाइदेऊ लेखेर देशलाई केही दिन बनाइदेऊ मलाई देशको लेखक गुरुवर मैले सबैकालागि गाडी हाँक्नु छ चिल्लो सडक हाँक्नु छैन मलाई भिर, पाखा , घुम्ती पूर्व–पश्चिम हाँक्न बनाइदेऊ मलाई देशको डाइभर गुरुवर म  अत्यन्तै नाजुक कोमल कोपिला आखिर फुल्नु त मैले पर्छ नै बहार बनाई सु्वास छर्न बनिदेऊ तिमी मेरो माली  नोट ः–  यही श्रावण ७ गते सोमबार परेको २०७० सालको गुरुपूर्णिमाको उपलक्ष्यमा “ गुरु साक्षात परम् ब्रम्ह , तस्मै श्री गुरुभ्यै नमो नमः” भनेर नमन गर्दै यो “गुरुवर” कविताका साथमा सम्पूर्ण साहित्यकारसाथीहरु तथा सम्प...