" शिक्षा ग्रहणको निरन्तरता अविरल नटुङ्गिने हुन्छ र प्रबुद्ध , बुज्रुक निरन्तर बनाई बरिष्ठतामा निरन्तर बढाउँदै लैजाने काम गरेको हुन्छ । "- बिजु सुवेदी "विजय"
BIPLAB SAMBODHAN
Get link
Facebook
X
Pinterest
Email
Other Apps
yo AUDIO BOXMA PLAY GARI BIPLABKO PAHILO SAMBODHAN MAOJAYANTIMA SAHID MANCHKO
गजलमा प्रयोग हुने बहरहरुको बिस्तृत जानकारी ‘गोर्खेसाइँलो’ पून दोस्रो पटक प्रकाशित गरिएको नेपालमा गजलको सुरुआत विकास र प्रवाहलाई नियाल्दा वि.सं. १९४० को दशकतिर एउटा नयाँ र अनौखा काव्य विधाकोरुपमा युवा कवि मोतीराम भट्टले नेपालमा प्रवेश गराएका गजललाई सबै नेपाली कवि एवम् साहित्यकार स्रष्टाहरुले गजल लेखन कार्यको थालनी गरेको देखिन्छ । उक्त समयमा मोती मण्डलीमा रहेका नरदेव पाँडे सुधा शम्भुप्रसाद ढुङ्ग्याल लक्ष्मीदत्त पन्त इन्दु रत्नलाल रत्न गोपीनाथ लोहनी भीमनिधि तिवारी उपेन्द्रबहादुर जिगर मियाँ अमजद हुँसैन अन्जान गजब आदि नाम गरेका स्रष्टाहरुमार्फत् नेपाली साहित्यको इतिहासमा गजलविधालाई सहजरुपमा स्वीकार गरेको पाइन्छ । त्यसैको उपज नै आज पनि नेपाली साहित्याकाशमा गजल निकै लोकपृय बनेकॊ छ भनेर भन्दा त्यति अतियुक्ति नहोला । हुन त गजलसँग सम्बन्धित कुनै पनि लेख रचनाहरुकोसुरु गर्दा यिनै शब्दहरु पटक-पटक दोहोरिने गर्दछ । ता पनि विगतका गजल इतिहास सम्बन्धी लेख-रचनाहरु र वर्तमानको धरातलमा उभिएर हेर्दा युवा कवि मोतीराम भट्टले त्यतिखेर वनारसबाट नेपाल आएर धेरैथरि साहित्यिक आयामहरुको थालनी गरेको ...
कथाः माटोको स्मृति आकाशको सपना १ : फर्किएको मान्छे , फेरिएको देश पूर्वतिरको आकाशमा बिहानीको उज्यालो बिस्तारै फैलिँदै थियो । पहाडका टुप्पाहरूमा रातभर अड्किएको कुहिरो रविको पहिलो किरणसँगै पग्लिन थालेको थियो । तल नदी पुरानै थियो — उही वेग , उही गर्जन — तर किनाराहरू फेरिएका थिए । कहिल्यै नसुक्ने गरिबी र सुनसानले ढाकिएको त्यो उपत्यका अहिले टुक्राटुक्रा उज्यालोले झिलिमिली देखिन्थ्यो । पहाड काटेर बनाइएको कालोपत्रे सडक सर्पझैँ बिस्तारै माथि उक्लिरहेको थियो । एकातिर सौर्य प्यानल चम्किरहेका थिए , अर्कोतिर हरियो जालीले छोपिएका तरकारी टनेलहरू बिहानको हावासँग हल्लिरहेका थिए । सत्तरी कटेका रामबहादुर बसको झ्यालबाट बाहिर हेर्दै थिए । आँखामा मोतिबिन्दुको हल्का धमिलोपन थियो , तर त्यो दृश्यले उनीभित्रको स्मृति भने असाध्यै स्पष्ट बनाइरहेको थियो । तीस वर्षअघि यही बाटो हिँड्दा धुलोले अनुहार चिन्न नसकिने हुन्थ्यो । वर्षामा सडक बग्थ्यो । बिरामीलाई डोकोमा बोकेर बजार झार्नुपर्थ्यो । युवाहरू गाउँ छोडेर खाडी , भारत वा शहर पसेका हुन्थे । गाउँमा बाँकी रहनेहरू बूढा...
विज्ञान कथाः अनन्त यात्रा भाग १ : स्थिरताको झुट काठमाडौंको रात अस्वाभाविक रूपमा शान्त थियो । आकाश बादलरहित थियो , र पूर्णिमाको चन्द्रमा सहरमाथि यस्तो टाँसिएको देखिन्थ्यो मानौँ समय आफैं रोकिएको होस् । डा. अयांश राई आफ्नै घरको छतमा एक्लै बसेका थिए । हातमा पुरानो स्टिलको मग थियो , जसमा कफी धेरैअघिदेखि चिसिसकेको थियो । उनको अगाडि एउटा सानो पोर्टेबल टेलिस्कोप , ल्यापटप , र ताराले भरिएको आकाश । तीन वर्ष भयो— आरोही बितेको । तर अयांशका लागि समय त्यही रातमै अड्किएको थियो , जुन रात अस्पतालको सेतो कोठामा उनले अन्तिमपटक आफ्नी पत्नीको हात समातेका थिए । उनी अझै कहिलेकाहीँ दुई कप कफी बनाउँथे । अझै निद्रामा कहिलेकाहीँ “आरोही” भनेर कराउँथे । अझै छतमा आएर चन्द्रमा हेर्थे— किनकि आरोहीलाई चन्द्रमा असाध्यै मनपर्थ्यो । “ हेर्नु न ,” आरोही भन्थिन् , “ सबै कुरा बदलिन्छ होला , तर चन्द्रमा उस्तै देखिन्छ ।” त्यही वाक्य अहिले अयांशको छातीमा काँडाझैँ गाडिएको थियो । उनले चन्द्रमातिर हेरे । त्यो बिल्कुल स्थिर देखिन्थ्यो । निस्पन्द । शान्त । अपरिवर्तित । र उनी यही भ्रममा बाँचे...
Comments
Post a Comment