( A gate-way to interact with Biju Subedi "BIJAY" )

जनयुद्ध, जनयुद्ध हो जुन धनयुद्ध होइन जुन ब्यापारका लागि होइन  ननै रवाफका लागि जसले देशका लागि लड्छन् बलिदानी दिन्छन् गर्वले छाति चौडा गर्छन् न कि युक्रेनका लागि  न कि रसियाका लागि यो त आम मानिसका समस्या समाधानका लागि हुनुपर्छ आज युक्रेन र रसियामा दोस्रो, पहिलो विश्व युद्धमा सरि आफ्नै परिवारका दुईसदस्य बीच पनि काटामार चलिरहेको छ अरु त अरु हामी नेपालीका साख्खै दाजुभाइ पनि  एक आपसमा बम हानी  झिगा माकुरासरि मरिरहेछन् यो के का लागि ? कसले जितेर कसलाई फाइदा हुने हो ? के इराकमा टाउका काट्दा अनि युक्रेनमा अनि इजरायलमा अहिले जान सजिलो हुन्छ भनी कति मर्न गए कति यो त सरासर मर्न जानु हो ओहो ! ज्यान कति सस्तो पैसा कति बिछट्टै महङ्गो के यो विवसता हो ? के यो पैसाका लागि जे पनि गर्ने हो ?् यही हो पक्ष विपक्ष यो कदापि ठीक होइन यी दुबै पक्षलाई बिपक्ष बनाउनु आजको समयको माग हो यो नै त हो शान्ति सम्झौता समय धूर्त भइरहेको छ शान्तिका लागि कसैले लगानी गर्दैनन् युद्धका लागि पुस्तौँको यथेष्ट लगानी हुन्छ ज्यानको लगानी हुन्छ आहूती हुन्छ भएन परिवर्तन कतै व्यवस्था नयाँ आयो जनता जहाँको त्यहीँ...

 कथा ः ३०० जोर मोजा हरायो । यो कुनै बनावटी कुरो होइन तर यो कुरा कसैको पनि घटेको छैन होला जस्तो लाग्छ मलाई । खालि यै कुराले मात्र मलाई हुँडलिरह्यो । त्यसैले पीडा शान्त पार्न पनि मैले वकिललाई जस्तै बक्नै पर्ने भयो । त्यसलै यसलाई तपाईंले बकवास भनी पनि अथ्र्याउन छुट दिएको छु । अनि यो कुरा बक्दा पनि आफन्ती चेतेर भए पनि सुध्रिने नै छन् । के सुधार्ने कार्य राम्रो होइन र ? आफन्तका बारे मलाई भन्न त मन नलागेको हो तर बाध्य भएर भन्नु परिरहेको छ कि यो घटनाको उजागर भएपछि केही भएपनि सुध्रिने आभास पाउन् । मलाई भन्न एकदमै कर लाग्यो यो एउटा भ्रष्टाचारको अकूत नमूना हो । जसलाई मैले घरभित्रैबाट धनयुद्ध लड्नेहरुका विरुछ एकदमै जनयुद्ध लड्नु छ । जिन्दगीका बाटामा अनेकौँ मोडहरु आउँछन्, अनेकौँ घुम्तीहरु आउँछन् । आज यस्तै केही कुरा जिन्दगीका यात्रामा आएका छन् जुन मेरा जिन्दगीका यात्रामा कहिल्यै नभुल्ने डोब बनी आएका छन् । त्यो डोबले मेरो मुटुमा कहिल्यै नमेटिने घाउ बनाएको छ । चसक्कै दुखाएको छ । आफूले जतिसुकै नजिकका भनी भावनाले भने पनि उनीहरुभन्दा धेरै टाढा लग्दो रहेछ । एउटा जिम्मेवारी बोध नभएपछि , जायज कुरामा स...

  लेखापरीक्षकका चुनौतीहरू  लेखापरीक्षकले लेखापरीक्षण गर्दा थुप्रै चुनौतीहरू सामना गर्नुपर्ने हुन्छ । यी चुनौतीहरू विभिन्न क्षेत्रहरूबाट आउन सक्छन्, जसले लेखापरीक्षण कार्यलाई अधिक गहिरो बनाउन सक्छ । लेखापरीक्षकले संगठित संस्थागत मानकहरू, नीति र प्रक्रियाहरूको पालना, लेखा प्रणालीको प्रभावकारीता, र संस्थागत विवेचनको सत्यता र पारदर्शिता निश्चित गर्नुपर्छ । यी चुनौतीहरूसँग सामना गर्न सकेमा संगठनको विभिन्न क्षेत्रहरूमा समान रूपमा अवलोकन गर्न सम्बन्धितनियम र विधिहरूको पालना र लेखा प्रणालीमा सुधार गर्न सक्छ । लेखापरीक्षकले सूचना सुरक्षा र गोपनीयताको संरक्षणमा अत्यन्तै गहिरिएर ध्यान दिनुपर्छ , अध्ययन गर्नुपर्छ किनकि यसले अविश्वसनीयता, उत्पीडन वा नोक्सान गर्न सक्छ । यसमा संगठनको तथ्यांकन, सहज, र प्राथमिकता रहनुपर्छ । संस्थागत लेखापरीक्षणमा समय र संसाधनको प्रबन्धन सकारात्मक रूपमा आवश्यक छ किनकि संगठित र ठूला संस्थाहरूमा लेखापरीक्षणको कार्यक्रम ठूलो र गाढा हुन सक्छ । यसले संगठनलाई नियमित रूपमा प्राथमिकता तथा प्रबन्धन र संचालनको प्रणालीमा सुधार गर्न सक्छ । टेक्निकी विकासको संभावितता र सम्भ...

 आजको राजनीति र गर्नुपर्ने कर्तव्य!!! पोहोरको मात्र कुरो हो सेनाले “हतियार साफ गर्ने !!!”भनेर यही बहानामा सबै आर्मीका अस्त्रशस्त्र प्रदर्शन गरेको ! यस्तोमा वरिष्ठ लेखक तथा साहित्यकार खगेन्द्र सङ्ग्रौलाले तथा यस्तै प्रगथतिवादीहरूले यो संस्थागत हुने अवस्थाको गणतन्त्रको धज्जी उडाइरहँदा कसलाई फाइदा पुग्न गयो त्यो मिहीन ढङ्गले उनीजस्ता वरिष्ठ प्रगतिवादी लेखकले मिहीन ढङ्गले यतापट्टि पनि सोच्नु अत्यन्तै अत्यावश्यक छ । सेनाको द्वैध चरित्र मात्र होइन ६–७ तहको द्वैध चरित्र मैले सामना गरिसकेको छु , मेरो यो ४० वर्षे चरम राजनीतिक सङ्घर्षमा ! ०४१सालदेखि निरन्तर राजनीतिमा अपडेट अर्थात् अद्यावधिक भइरहेको छु तर जुन वेला अलिकतिमात्र ध्यान नदिएका समयमा पनि विशाल राजनीतिक चलखेल भएको र हिजोको लाखौँले बलिदानी गरी ल्याएको परिवर्तन धेरै पछि पारेको, प्रतिगमण अरू सशक्त पार्दै लगिएको उदाहरण हाम्रा सामु छर्लङ्गै छन् । पछाडिबाट जतिसुकै हात मिलाउने भन्ने सह्दयी बनी आए पनि ३६ वर्ष साथ दिए पनि ३७औँ वर्ष भयो भनी गद्दारी गर्नेहरू छ्याप्छ्याप्ती छन् यहाँ । धमिलो पानीमा माछो बनाई कति गरे कति । हिजोको पञ्चेहरू कसरी ४७...

"पटक्कै जान्दैन यसले धेरै जानेको छु मैले !” यो दुनियाँ यस्तै छ यस्तै छ यहाँको चलन धार्मिक सँस्थाको स्लोगनजस्तो अरू जति सबै उदासीन ! सबै बकम्फुस्से ! मेरो जति राम्रो विचार अरू कसैकै छैन ! र हुँदैन पनि ! मैले गरेको धेरै उत्कृष्ट अरू जम्मै निम्छरा ! विचरा ! “अरूलाई दास नबनाउने सिद्धान्त मेरो छ”  हात हेरेर हुन्छ कि चिना, टिप्पणी हेरेर हुन्छ कि बसमा पारी सम्मोहित पारी मिस्मेरिजम् गरी अञ्जानहरूलाई कलिला माटाहरूलाई हिप्नोटाइज गरी डमी बनाउन सिपालु तिम्रो यस्तो नखरा बेजोड छ अनि तिमी सबैका कृपालु दास सङ्कलन गर्छौ ए गद्दा स्वाँठ ! कति दास बनाउँदै हिँड्छौ ? सकेसम्म मेहनतै नगरी कमाउने त्यसैको सूत्रमा ऐश नतिजा छ तिम्रो यो तिम्रो लगन कर्म होइन जुक्ति हो निम्छरा जन्माउने सरासर छल हो ! तीकडमीको डंक हो श्रमजीवीलाई मानिस नदेख्ने श्रमको कमाइ खान्छु भन्नेलाई अनेकौँ लान्छना लगाउने अनेकौँ किसिमको प्रसादमा बल्छी हाल्ने !  जालीभन्दा पनि महाजाली उसले उसलाई उसले उसलाई दासको तहतह बनाउँदै जाओ यही हो सिद्धान्तीय पीरामिड तिम्रो ! तर सच्च नागरिकले देख्छ यो त तासको घरजस्तो नै हो त्यसैले ऊ यसरी यस्तरी विचलन हु...

  नयाँ अडिटर विजयजीले आफुलाई स्वच्छ, निस्पक्ष अनि निस्कलङ्क कहिल्यै प्रमाणित गर्न सकेनन् पनि पाएनन् पनि । उनले जति राम्रो काम गर्न खोज्थे हजारौँ नराम्रा कामका घेराबन्दीले उनलाई विथोलेर हराइरहेको हुन्थ्यो । “हेर्नुुस् विजयजी ! तपाई मसँग सरासर झुट बोल्दै हुनुहुन्छ । तपाईंले यो बिल सबै नकली बनाउँदै हुनुहुन्छ र खर्चको सपोर्टिङ डकुमेन्ट पनि कुनै पनि म्याच खाँदैन ।” “हैन नि गोएन्काजी ! यी सबै बिल सक्कली नै हुन् ।” “तर यहाँ त मेरो केरकारमा त्यस्तो देखा परेन त बाबै ! वास्तबमा हामीले तपाईंले कहाँबाट विल ल्याउनुहुन्छ त्यै ठाउँबाट अनुसन्धान गरेका हौँ । विजयजी ! अब तपाईं फस्नुभो ।” “ठिकै छ विलको तपाईंले कुरा गर्नु भो । त्यसमा हामी सम्बन्धित कम्पनीको हस्ताक्षर र छापसहितको स्टेटमेन्ट पनि उपलब्ध गराउँछौँ गोएन्काजी !” “त्यसो भनेर कहाँ हुन्छ र ! ‘एक कदम आगे चोरी फिर सिनाजोरी’ भनेजस्तो भइहाल्यो नि ! अनि त्यो प्रमाण पनि डिफल्ट भयो भने, अर्को फेरि झूठ कति वटा ल्याउनुहुन्छ ?” “गोएन्काजी ! तपाईं त कस्तो, मैले सद्दे कार्य गर्दा पनि तपाईं नक्कली देख्नुहुन्छ ।” “ठिक छ नि विजयजी ! यो विलमा मात्र डिफेक्ट देख...

         रणसङ्ग्राम म एक्लै लड्छु सुत्दा !,  उठ्दा !,  झल्याँस्स ब्युँझँदा !, बिझाउँछ मलाई बैरीका परेडहरूले ! एकदमै असह्य हुन्छ , छटपटी भइरहन्छ सधैंभरी । आजको मेरो स्वदेश ! मेरो धुकधुकी ! मेरो परम् आत्मा ! पूर्खाले स्वाभिमान बनाएको मेरो देश ! भोलि पराधिन हुने क्रम छ ! भोलि पराइ हुने क्रम छ ! आजको मेरो प्यारो आकाश ! किच्चिएर संकुचन हुने क्रम छ ! मेरो प्यारो ज्यान टुक्रिएको छ  मेरो सर्वस्व टुक्रिएको छ ! मेरो घरको आँगन आज यहाँ छैन ! मेरो सधै माछाको स्तब्ध आँखा भइरहेको छ ! लठ्ठक भएर कति बाँचुँ म ? मेरो देश किन परदेश जान्छ ? मेरो देशको शेष किन निःशेष हुन्छ ? अनिँदो बसिरहँदै पनि ! अँध्यारोमै मेरो देश किन गायब हुन्छ ? आज म बसेको स्वर्गतुल्य देश ! किन पराया भूमि हुन्छ ? बिहानीको प्रभातको मिर्मिरेमा हेर्दा ! किन साँझ हुन्छ ? किन हाम्रो बंकर सब छियाछिया भइसकेको हुन्छ ? किन सुरक्षा दिने सुरुङ्गहरू पुरिइसकेको हुन्छ ? किन जङ्गे पिल्लरहरू सारिइसकेको हुन्छ ? वाटुली भावी आफ्ना सन्तान दरसन्तान बोकी, अँध्यारैमा पहाडतिर डेरा सर्छिन् ! उनले गरेको तराईको बिर्ता ! उनको...