( A gate-way to interact with Biju Subedi "BIJAY" )

  सत्य   पत्तालगाउने   मेसिनको   वास्तविकता पोलिग्राफ र सत्य पहिचान प्रविधि : यथार्थ , भ्रम र सम्भावना मानिसले झूट बोल्यो कि सत्य बोल्यो भन्ने कुरा तुरुन्तै पत्ता लगाउने चाहना निकै पुरानो हो। पत्रकार , कानुन व्यवसायी , अनुसन्धानकर्ता तथा राज्यका निकायहरू सबैलाई यस्तो कुनै उपकरण चाहिन्छ जसले तुरुन्तै सत्य र असत्य छुट्याइदियोस्। यही आवश्यकता र कल्पनाबाट Polygraph Test जस्ता उपकरणहरूको विकास भएको हो। तर यस्ता उपकरणहरूको वास्तविक क्षमता , सीमाहरू र व्यवहारिक उपयोगबारे गहिरो रूपमा बुझ्न आवश्यक छ। Polygraph मेसिनलाई सामान्यतया “ लाई डिटेक्टर ” भनेर चिनिन्छ। तर यसको कार्यप्रणाली बुझ्दा थाहा हुन्छ कि यसले झूटलाई सीधै मापन गर्दैन। यसले मानिसको शरीरमा हुने जैविक प्रतिक्रियाहरू — जस्तै मुटुको धड्कन , सासप्रश्वास , रक्तचाप र पसिनाको मात्रा — नाप्ने काम गर्छ। जब कुनै व्यक्तिलाई प्रश्न सोधिन्छ , विशेषगरी संवेदनशील प्रश्नहरू , शरीरमा तनाव (stress) बढ्न सक्छ। Polygraph ले यही तनावलाई रेकर्ड गर्छ र त्यसका आधारमा विश्लेषण गरिन्छ। तर यहाँ एउटा आधारभूत समस्या छ — तनाव हुनु भनेको अनिवार्...

  कथा :  रिमोट टेलीरोबोटिक शल्यक्रिया   १ :  “ ६० मिलिसेकेन्डको दूरी ” एथेन्सको अस्पताल बाहिर बिहानको घाम थियो ,  तर भित्र समय अलिक फरक गतिमा बगिरहेको थियो । एउटा कोठा — स फा ,  चिसो ,  अत्यधिक नियन्त्रित । त्यहाँ ६२ वर्षका एलेक्सान्ड्रोस ढल्किरहेका थिए । उनको शरीर ग्रीसमा थियो ,  तर उनको जीवनको निर्णय लिने हात …  लण्डनमा ।   हजारौँ किलोमिटर टाढा , लण्डनको एउटा उच्च प्रविधिको कक्षमा , Prokar Dasgupta (प्रोकर दासगुप्ता) आफ्नो कन्सोल अगाडि शान्त बसेका थिए । उनको अगाडि स्क्रीनहरू थिए — मात्र स्क्रिन होइन , एलेक्सान्ड्रोसको शरीरभित्रको live ( लाइभ) संसार । रोबोटिक हातहरू ग्रीसमा तयार थिए । स्थिर । निस्पन्द ।   मानौँ उनीहरूलाई आत्मा चाहिएको थियो । त्यो आत्मा अब इन्टरनेटबाट आउने थियो । “Latency stable ( विलम्बता स्थिर ) ?” उनले सोधे । “59 milliseconds ( ५९ मिलिसेकेन्ड) ,”  एक इन्जिनियरले जवाफ दियो ।   ६० मिलिसेकेन्ड । मान प्रतिक्रिया भन्दा पनि सानो अन्तर । ...